Rozwiązanie umowy za porozumieniem stron – pułapki, na które musisz uważać przed podpisaniem dokumentu

W życiu zawodowym każdego z Państwa przychodzi moment, w którym zapada decyzja o zmianach. Niezależnie od tego, czy powodem jest nowa, ekscytująca oferta pracy, chęć odpoczynku, czy po prostu wyczerpanie dotychczasowej formuły współpracy, stają Państwo przed pytaniem: jak najkorzystniej zakończyć obecny stosunek pracy? Najczęściej wybieraną i teoretycznie najbezpieczniejszą drogą jest rozwiązanie umowy za porozumieniem stron.

Jako adwokat często spotykam się w swojej kancelarii z klientami, którzy podpisali dokument w pośpiechu, wierząc, że to najprostsze wyjście. Niestety, pod „zgodną wolą stron” mogą kryć się pułapki, które rzutują na Państwa prawo do zasiłku, urlop czy kwestie finansowe. Zanim złożą Państwo swój podpis, warto dowiedzieć się, na co zwrócić szczególną uwagę.

Czym właściwie jest porozumienie stron?

W polskim prawie pracy, zgodnie z przepisami, które zawiera Kodeks pracy, istnieje kilka sposobów rozwiązania umowy o pracę. Możemy wyróżnić wypowiedzenie umowy o pracę (złożone jako oświadczenie jednej ze stron), rozwiązanie bez wypowiedzenia oraz właśnie porozumienie.

Rozwiązanie umowy o pracę na mocy porozumienia stron to nic innego jak umowa, w której Państwo oraz pracodawca wspólnie decydujecie, że chcecie zakończyć współpracę na określonych warunkach. Największą zaletą tego trybu jest elastyczność – zakończenie stosunku pracy może nastąpić w dowolnym terminie zaproponowanym przez strony umowy. Nie musi to być koniec miesiąca ani termin wynikający z długości stażu pracy, co często pozwala Państwu szybciej podjąć nowe wyzwania.

Pułapka 1: Prawo do zasiłku dla bezrobotnych

To jedna z najczęstszych kwestii, o których Państwo zapominają w emocjach towarzyszących rozstaniu z firmą. Jeśli to z Państwa inicjatywy dochodzi do zawarcia porozumienia, muszą Państwo liczyć się z tym, że prawo do zasiłku dla bezrobotnych nabędą Państwo dopiero po 90 dniach od zarejestrowania się w urzędzie pracy.

W przypadku, gdy to pracodawca składa wypowiedzenie umowy, okres ten jest znacznie krótszy. Jeśli więc nie mają Państwo jeszcze sfinalizowanej kolejnej umowy, podpisanie porozumienia może oznaczać trzy miesiące bez świadczeń.
Warto o tym pamiętać, negocjując warunki odejścia.

Pułapka 2: Urlop i zwolnienie z obowiązku świadczenia pracy

Wielu pracowników sądzi, że skoro podpisują porozumienie o rozwiązaniu umowy, to automatycznie zyskują czas wolny na regenerację. Nic bardziej mylnego. Jeśli w dokumencie nie znajdzie się precyzyjny zapis o tym, że następuje zwolnienie z obowiązku świadczenia pracy z zachowaniem prawa do wynagrodzenia, pracodawca ma prawo wymagać od Państwa obecności na stanowisku pracy do ostatniego dnia trwania umowy.

Co z urlopem? Mają Państwo dwie główne drogi:

• Wykorzystanie zaległego urlopu w naturze przed wskazaną datą rozwiązania umowy.
• Wypłata ekwiwalentu pieniężnego za niewykorzystane dni.

Zalecam Państwu precyzyjne określenie tych kwestii w treści porozumienia, aby uniknąć nieporozumień przy ostatecznym rozliczeniu. Jeśli potrzebują Państwo profesjonalnego wsparcia w przygotowaniu takich zapisów, zapraszam do zapoznania się z naszą ofertą z zakresu prawa pracy.

Pułapka 3: Brak drogi odwoławczej do sądu

To najważniejsza różnica między rozwiązaniem stosunku pracy za wypowiedzeniem a porozumieniem, o której muszą Państwo wiedzieć. Przy wypowiedzeniu (jeśli jest ono nieuzasadnione) mogą Państwo walczyć przed sądem o przywrócenie do pracy lub odszkodowanie. W przypadku porozumienia, dobrowolnie zgadzają się Państwo na przedstawione warunki.

Praktycznie niemożliwe jest późniejsze podważenie takiego dokumentu, chyba że udowodnią Państwo działanie pod wpływem błędu. Dlatego, zanim zdecydują się Państwo rozwiązać umowę w ten sposób, proszę upewnić się, że warunki są dla Państwa w pełni satysfakcjonujące.

Na co powinni Państwo zwrócić uwagę przed podpisaniem?

Zanim złożą Państwo podpis pod oświadczeniem, proszę przeanalizować poniższe punkty:

• Termin zakończenia współpracy – czy wybrany dzień jest dla Państwa korzystny?
• Kwestie finansowe – czy uwzględniono zaległe premie, prowizje lub bonusy roczne?
• Referencje – porozumienie to doskonały moment, by zobowiązać pracodawcę do wystawienia Państwu pozytywnych referencji.
• Zakaz konkurencji – czy rozwiązanie umowy o pracę zawartej wcześniej nie aktywuje dotkliwych ograniczeń zawodowych?
• Forma pisemna – pamiętajcie Państwo, że dla bezpieczeństwa zawsze należy zachować formę pisemną dokumentu.

Czy warto korzystać z gotowych wzorów z Internetu?

W sieci bez trudu znajdą Państwo darmowy wzór porozumienia. Wpisując w wyszukiwarkę hasła takie jak „pobierz darmowy wzór” czy „pdf rozwiązanie umowy”, otrzymają Państwo setki wyników.

Czy radzę z nich korzystać? Można go pobrać, aby zobaczyć ogólny schemat, ale proszę traktować go jedynie jako bazę. Każda umowa o pracę jest inna – jedna to umowa o pracę na czas określony, inna na nieokreślony. Temat rozwiązania umowy o pracę jest zbyt istotny dla Państwa przyszłości, by polegać na szablonie, który nie chroni indywidualnych interesów.

Jeśli chcemy mieć pewność, że Państwa prawa są zabezpieczone, zachęcam do zapoznania się z ofertą indywidualną.

Kiedy porozumienie stron jest dla Państwa lepsze niż wypowiedzenie?

Mimo pewnych ryzyk, zakończenie stosunku pracy za porozumieniem często okazuje się najlepszym rozwiązaniem.

1. Brak sztywnego okresu wypowiedzenia: Mogą Państwo odejść z dnia na dzień. Klasyczny okres wypowiedzenia umowy o pracę może trwać nawet 3 miesiące. Porozumienie pozwala ten czas dowolnie skrócić.
2. Dobra atmosfera: To najbardziej elegancki sposób na zakończenie współpracy, pozwalający zachować profesjonalne relacje z byłym pracodawcą.
3. Indywidualne ustalenia: Mogą Państwo wynegocjować dodatkową odprawę, której nie gwarantuje prawo przy standardowym wypowiedzeniu.

Rozwiązanie umowy o pracę na mocy porozumienia stron to wyraz wspólnej woli obu stron i najkrótsza droga do nowej drogi zawodowej. Pamiętajcie Państwo jednak, że podpis niesie za sobą trwałe skutki prawne.

Jeśli mają Państwo wątpliwości, czy zaproponowane porozumienie jest bezpieczne, lub potrzebują pomocy w sformułowaniu wniosku o rozwiązanie umowy, moja kancelaria pozostaje do Państwa dyspozycji. Pomagamy przejść przez proces ustania stosunku pracy pewnie i bez zbędnego stresu.

Nie dajcie się Państwo zaskoczyć zawiłościom prawnym. Więcej informacji na temat rozwiązania umowy znajdą Państwo na naszej stronie, gdzie oferujemy również porady prawne online.

FAQ, czyli Państwa pytania1. Czy mogę rozwiązać umowę o pracę za porozumieniem stron, będąc na zwolnieniu lekarskim?

Tak, jest to możliwe. W przypadku rozwiązania umowy o pracę na mocy porozumienia stron nie obowiązują okresy ochronne (np. choroba czy wiek przedemerytalny), które chronią pracownika przed jednostronnym wypowiedzeniem umowy o pracę przez pracodawcę. Jeśli wyrażą Państwo taką wolę, stosunek pracy może ustać nawet w trakcie trwania L4.2. Czy w porozumieniu można skrócić okres wypowiedzenia?

Technicznie rzecz biorąc, przy porozumieniu stron okres wypowiedzenia w ogóle nie obowiązuje w tradycyjnym sensie. Strony po prostu ustalają konkretną datę rozwiązania stosunku pracy. Może to być termin znacznie krótszy niż ten, który wynikałby z przepisów o zachowaniu okresu wypowiedzenia. To właśnie ta elastyczność sprawia, że jest to jeden z najchętniej wybieranych sposobów rozwiązania umowy o pracę.

3. Co zrobić, jeśli pracodawca nie zgadza się na porozumienie?

Porozumienie wymaga zgody obu stron. Jeśli pracodawca odrzuci Państwa wniosek o rozwiązanie umowy w tym trybie, jedynym wyjściem pozostaje złożenie jednostronnego oświadczenia, czyli tradycyjne wypowiedzenie umowy. Wtedy jednak będą Państwo musieli świadczyć pracę przez cały ustawowy lub umowny okres wypowiedzenia umowy o pracę.