Sprawy z zakresu prawa rodzinnego wymagają chłodnej oceny faktów i dobrej strategii procesowej. W praktyce najczęściej dotyczą trzech obszarów: alimentów na dziecko, ustalenia kontaktów z dzieckiem oraz podział majątku wspólnego po rozstaniu lub gdy wchodzi w grę rozwód. Jako adwokat prowadzę tego typu postępowania na co dzień i widzę, że najlepiej działają rozwiązania konkretne, oparte na dowodach i możliwe do wykonania w prawdziwym życiu.
Poniżej porządkuję najważniejsze kwestie: co i jak składa się do sądu, kiedy warto złożyć wniosek, jak uregulować sytuację dziecka (opieka, kontakty), oraz na co zwrócić uwagę przy rozliczeniach majątkowych.
Co znajdziecie Państwo w tym artykule?
- Alimenty – obowiązek alimentacyjny i wysokość świadczenia
- Kontakty z dzieckiem a władza rodzicielska
- Alimenty a kontakty – częsty błąd w myśleniu
- Podział majątku – spokojna analiza zamiast kosztownego chaosu
- Kiedy warto skorzystać z pomocy kancelarii?
Alimenty – obowiązek alimentacyjny i wysokość świadczenia
Alimenty wynikają z Kodeksu rodzinnego i opiekuńczego. Rodzice mają wobec dziecka obowiązek alimentacyjny, czyli finansowy udział w wychowaniu i utrzymaniu dziecka. Sąd nie ustala alimentów „na wyczucie”. Analizuje:
- potrzeby dziecka (realne koszty codziennego funkcjonowania),
- możliwości zarobkowe i majątkowe osoby zobowiązanej (tzw. możliwości zarobkowych, a nie wyłącznie aktualny dochód na papierze).
Ważne jest udokumentowanie kosztów utrzymania dziecka, wydatków związanych z edukacją i zdrowiem oraz kosztów stałych. Im lepiej opisane i wykazane wydatki, tym sprawniej sąd może ustalać i orzec właściwą wysokość alimentów, w tym wysokość alimentów na dziecko.
Wkład rodzica sprawującego opiekę to nie tylko pieniądze. Sąd uwzględnia również osobiste starania (w tym osobiste starania w wychowanie) – czas, opiekę, organizację życia dziecka. To realna część „świadczenia” rodzicielskiego.
Z doświadczenia wiem, że w sprawach o alimenty decydują dowody, nie deklaracje. Jeżeli chcesz, aby sąd rzetelnie ocenił potrzeby małoletniego dziecka i możliwości drugiej strony, przygotuj zestawienie kosztów utrzymania dziecka oparte na dokumentach: przelewach, fakturach, kosztach leczenia i edukacji. To najkrótsza droga do ustalenia i obrony właściwej wysokości świadczenia.
Niepłacenie alimentów – co robić?
Gdy druga strona przestaje płacić, nie należy odkładać reakcji. W zależności od sytuacji uruchamia się egzekucję i podejmuje kroki przewidziane prawem. Istotne jest, aby wyrok lub ugoda były jasne i wykonalne – to ułatwia dalsze działania.
W ramach mojej oferty z obszaru prawa rodzinnego prowadzę w szczególności sprawy o alimenty, o ustalenie kontaktów z dzieckiem, o opiekę i wykonywanie pieczy, a także postępowania dotyczące ograniczenia lub pozbawienia władzy rodzicielskiej w sytuacjach skrajnych (gdy zachodzą ku temu podstawy prawne). To decyzje, które należy przygotować starannie, z myślą o ochronie dziecka i wykonalności rozstrzygnięcia.
Kontakty z dzieckiem a władza rodzicielska
Kontakty z dzieckiem to prawo dziecka i rodzica. Co istotne, prawo do kontaktów jest co do zasady niezależne od władzy rodzicielskiej. Ograniczenie władzy, a nawet postępowanie o jej ograniczenie, nie oznacza automatycznie braku spotkań. Hasło „władza rodzicielska nie oznacza braku kontaktów” dobrze oddaje praktykę orzeczniczą.
Gdy rodzice nie mogą się dogadać co do planu opieki i spotkań, najczęściej konieczne jest sądowe ustalenie kontaktów z dzieckiem. Wtedy składa się do sądu wniosek. Zwykle właściwy będzie sąd rejonowy (wydział rodzinny), potocznie określany jako sąd rodzinny lub sąd opiekuńczy.
Ustalenie kontaktów z dzieckiem – jak napisać plan, który działa
W postępowaniu w przedmiocie kontaktów z dzieckiem sąd oczekuje rozwiązań konkretnych. Dobre ustalenie kontaktów / uregulowania kontaktów powinno obejmować:
- harmonogram tygodniowy (dni, godziny, kto odbiera i odwozi),
- miejsce przekazania dziecka, często z odniesieniem do miejsca zamieszkania dziecka,
- ferie, wakacje, święta, długie weekendy,
- kontakty zdalne (telefon/wideo),
- zasady na wypadek choroby dziecka lub wyjazdu rodzica.
To nie jest formalizm. Precyzja ogranicza spór i chroni dziecko przed napięciem. Ma to szczególne znaczenie, gdy jeden rodzic utrudnia kontakty z dzieckiem albo stale kwestionuje terminy. W takich sytuacjach sąd może zastosować instrumenty dyscyplinujące – włącznie z nakazaniem zapłaty oznaczonej sumy pieniężnej za niewykonywanie kontaktów (w praktyce: decyzje mobilizujące do respektowania ustaleń).
Dobro dziecka jako kryterium nadrzędne a rodzice
W sprawie kontaktów nie chodzi o „wygraną” jednego z rodziców. Sąd bada dobro dziecka i realia, czyli gdzie dziecko przebywa na co dzień, jak wygląda sprawowanie opieki, czy opieka nad dzieckiem jest stabilna, i czy kontakty będą bezpieczne dla małoletniego. Spory o kontaktów ojca z dzieckiem czy częstotliwość spotkań matki z dzieckiem rozstrzyga się w oparciu o te kryteria, a nie emocje.
Alimenty a kontakty – częsty błąd w myśleniu
W praktyce regularnie pojawia się problem „alimenty a kontakty”. To dwa odrębne porządki:
- brak płatności (alimenty) nie daje prawa, aby ograniczać prawo do kontaktów z dzieckiem,
- z kolei fakt, że ktoś utrudnia kontakty, nie zwalnia z obowiązku alimentacyjnego.
Jeżeli konflikt eskaluje, warto go rozdzielić na dwie sprawy i prowadzić konsekwentnie: alimenty oraz ustalenie kontaktów z dzieckiem po rozstaniu – każda z solidnym materiałem dowodowym.
Podział majątku – spokojna analiza zamiast kosztownego chaosu
Podział majątku po rozstaniu to najczęściej największy problem finansowy. Sąd ustala, co wchodzi do majątku wspólnego, następnie wycenia składniki i dokonuje podziału majątku wspólnego. Typowe składniki to nieruchomość, samochód, środki na rachunkach, wyposażenie, czasem udziały w spółce.
Najczęstsze ryzyka, które wydłużają postępowanie:
- brak dokumentów własności i historii przepływów,
- nierozliczone nakłady i spłaty,
- pomijanie kwestii kredytów (orzeczenie o podziale nie „przepisuje” automatycznie umowy z bankiem).
Kiedy warto skorzystać z pomocy kancelarii?
Jeżeli potrzebują Państwo uporządkowania sytuacji prawnej dziecka i rozliczenia po rozstaniu, pomoc adwokata zwykle oznacza mniej błędów i szybsze decyzje. Prowadzę sprawy rodzinne kompleksowo – od analizy, przez przygotowanie pism (pozew, wniosek, zabezpieczenia), po reprezentację przed sądem.
Jeżeli są Państwo na etapie: „potrzebuję pomocy, nie wiem jak mam zrobić to sam”, warto rozważyć konsultację – stacjonarnie lub online – aby ustalić plan działania i listę dowodów.
Zapraszam do kontaktu z Kancelarią. Pomagam przejść przez rozwód i sprawy rodzinne możliwie rzeczowo i bez niepotrzebnej eskalacji.
FAQ, czyli Państwa pytania
Czy mogę złożyć wniosek o alimenty na dziecko przed rozwodem?
Tak. Należy złożyć wniosek do sądu niezależnie od sprawy o rozwód.
Od czego zależy wysokość alimentów na dziecko?
Od potrzeb dziecka i możliwości zarobkowych zobowiązanego, plus osobiste starania rodzica o dziecko.
Co robić, gdy zaistnieje niepłacenie alimentów?
Zabezpieczyć tytuł i wszcząć egzekucję. Jeśli drugi rodzic przestaje płacić, działaj od razu.
Alimenty a kontakty – czy jedno wpływa na drugie?
Zasadniczo nie. Niepłacenie alimentów nie daje prawa do blokowania kontaktów z dzieckiem, a utrudnianie kontaktów nie znosi alimentów.
Jak uregulować kontakty z dzieckiem, gdy rodzice nie mogą się dogadać?
Należy złożyć wniosek do sądu o ustalenie kontaktów z dzieckiem.
